1800 – William Herschel Kızılötesi Işığı Keşfetti

1800 yılında William Herschel, görünür ışık dışındaki ilk elektromanyetik radyasyon türünü keşfederek hem astronomiyi hem fiziği kökten değiştirdi. Bu keşif, tamamen bilimsel bir merakla başladı: Herschel, farklı renklerdeki ışığın sıcaklıklarını ölçmeye çalışırken kırmızı ışığın ötesinde, görünür olmayan bir bölgede sıcaklığın daha da arttığını fark etti. Böylece insan gözünün göremediği ama termometrenin tespit ettiği yeni bir radyasyon türü — kızılötesi — ortaya çıkmış oldu.

Bu keşif, evreni anlamada yeni bir pencere açtı. Çünkü kızılötesi ışık, görünür ışıkta gizlenen birçok bilgiyi ortaya çıkarıyordu: yıldız doğum bölgeleri, toz bulutlarının içi, uzak galaksilerin erken evreleri kızılötesi gözlemlerle görülebiliyordu. Herschel’in bulduğu şey yalnızca yeni bir ışık türü değil; evrenin görünmez yüzünü inceleyebilmenin kapısıydı. Bugün James Webb Uzay Teleskobu gibi en güçlü gözlemevleri hâlâ onun keşfettiği kızılötesi prensiplere dayanıyor.

Kızılötesi ışığın keşfi elektromanyetik spektrumun görünür ışığın ötesine genişlediğini kanıtladı, bu da 19. ve 20. yüzyılda radyo, morötesi, x-ışınları ve gama ışınlarının keşfine giden yolu açtı. Böylece astronomi çok dalga boylu bir bilim hâline geldi; evren artık tek bir pencereden değil birçok farklı “gözle” izlenebiliyordu. Herschel’in basit bir termometreyle yaptığı bu deney, evrenin derinliklerini görmemizi sağlayan tüm modern teleskopların temelini atmıştı.