Evrenin Başlangıcı ve Genişlemesi: Big Bang ve Kozmoloji

Evrenin kökeni, kozmolojinin en temel sorusudur. Big Bang teorisi, evrenin yaklaşık 13.8 milyar yıl önce aşırı sıcak ve yoğun bir noktadan genişleyerek oluştuğunu öne sürer. Bu genişleme hâlâ devam etmektedir ve gözlediğimiz tüm galaksiler, kozmik ölçekte birbirlerinden uzaklaşmaktadır.

Hubble’ın 1929’de yaptığı keşif, galaksilerin ışığının kırmızıya kaydığını ve bizden uzaklaştıklarını göstermiştir. Bu gözlem, evrenin statik değil, dinamik bir yapıya sahip olduğunu ortaya koymuştur. Evrenin genişlemesi, kozmik zaman boyunca maddenin nasıl dağıldığını ve galaksilerin nasıl oluştuğunu belirleyen temel süreçtir.

Kozmik mikrodalga arka plan ışıması (CMB), Big Bang’in kalıntı ışığıdır ve evrenin tarihindeki en eski doğrudan gözlemdir. 1965’te keşfedilen bu ışınım, evrenin 380.000 yaşındaki hâlinin bir fotoğrafı gibidir. Bu ışınımdaki küçük dalgalanmalar, günümüzdeki galaksilerin tohumlarını oluşturmuştur.

Evrenin genişleme hızının zaman içinde değiştiği ise 1998’de süpernova gözlemleriyle keşfedildi. Bu gözlemler evrenin sadece genişlemekle kalmadığını, aynı zamanda hızlanarak genişlediğini gösterdi. Bu hızlanmanın kaynağına “karanlık enerji” adı verilir. Evrenin %68’ini oluşturduğu düşünülen bu gizemli enerji hâlâ tam olarak anlaşılamamıştır.

Evrenin geri kalan kısmı %27 karanlık madde ve yalnızca %5 görünür maddedir. Yani evrenin büyük çoğunluğu gözle göremediğimiz, ışıkla etkileşmeyen yapılardan oluşmaktadır. Kozmoloji bu bilinmeyen bileşenleri anlamak için hem teorik hem gözlemsel çalışmalar yürütmektedir.

Sonuç olarak Big Bang teorisi, evrenin kökeni, yaşı, genişleme süreci ve yapısı hakkında kapsamlı bir çerçeve sağlar. Kozmoloji ise bu çerçeveyi derinleştirmek, evrenin görünmez kısmını açıklamak ve en temel doğa yasalarını keşfetmek için yürütülen bilimdir. Her yeni teleskop, her yeni dalga boyu ve her yeni gözlem, evrenin geçmişine açılan biraz daha geniş bir pencere sunar.